Ondernemen én de familieonderneming — waarom het geen keuze hoeft te zijn

Gepubliceerd:
June 5, 2026

Ondernemen én de familieonderneming — waarom het geen keuze hoeft te zijn

In veel ondernemende families zie je dat de volgende generatie iets van het ondernemerschap heeft meegekregen. Ze starten iets. Bouwen iets op. Nemen risico's. Het zit in het DNA — letterlijk, zo blijkt ook uit onderzoek. Ik herken het in mijn eigen familie.

De keuze wordt vaak zwart-wit neergezet: ga je óf ondernemen, óf stap je in de familieonderneming. Maar hoe verhouden die twee ervaringen zich tot elkaar? Is het echt zo zwart-wit? Onderzoek en ervaring geven een aantal waardevolle inzichten.

De waarde van eigen ondernemerservaring

Wie de stap heeft gezet om eerst zelf iets op te bouwen, brengt iets mee wat moeilijk anders te leren is. Je leert wat het betekent om écht verantwoordelijk te zijn — voor mensen, voor resultaten, voor de consequenties van je keuzes. Niet in een beschermde omgeving, maar in de praktijk.

Onderzoek van Sieger en collega's (Journal of Management Studies, 2026) laat zien: de volgende generatie die vroeg ondernemerservaring opdoet, heeft een aantoonbaar grotere kans om later de familieonderneming over te nemen. Maar diezelfde ervaring vergroot ook de blik op wat er buiten mogelijk is. De vraag verschuift van 'kan ik het?' naar 'wil ik het hier doen?'

Twee kanten van dezelfde ervaring

Ondernemerservaring werkt twee kanten op. Het maakt de volgende generatie waardevoller voor de familieonderneming — maar vergroot tegelijk de vraag of committeren aan de familieonderneming wel de beste keuze is.

Hoe succesvoller een eigen onderneming, hoe groter de afweging. Niet omdat ze niet betrokken zijn. Maar omdat de vraag verschuift: wat biedt de familieonderneming mij dat ik niet ook zelf kan opbouwen?

Van 'hoe krijgen we ze binnen' naar 'waar willen zij voor kiezen'

Hier verschuift de echte vraag. Veel families denken onbewust: hoe zorgen we dat de volgende generatie instapt? Maar de meer relevante vraag is: hoe werken we aan een onderneming waar talentvolle volgende generatieleden voor willen kiezen?

Dat vraagt een andere houding. Kijken naar wat de familieonderneming biedt — aan ruimte, aan ontwikkeling, aan eigenaarschap — in plaats van hopen op loyaliteit vanuit familiegevoel. Een familieonderneming die goed presteert en ruimte biedt voor ondernemerschap is aantrekkelijker. Dat bevestigt ook het onderzoek: hoe sterker de familieonderneming, hoe groter de kans dat de volgende generatie bewust kiest om aan te sluiten.

Ondernemen binnen de familie

Wat daarbij zelden wordt benoemd: er is ook een derde weg — ondernemerschap binnen of gelinkt aan de familieonderneming.

Die mogelijkheid wordt vaak te weinig uitgesproken, terwijl het voor sommige volgende generatieleden precies het antwoord kan zijn. Ik begeleid families die juist op dit snijvlak zitten — waar de vraag niet is of de volgende generatie instapt, maar hoe zij hun eigen ondernemerschap een plek kunnen geven binnen het grotere geheel.

Verder verkennen

De vraag of en hoe de volgende generatie aansluit bij de familieonderneming begint niet bij de overdracht. Het begint bij het gesprek over wat iemand wil, wat hen drijft en welke plek de familieonderneming daarin kan innemen.

Van daaruit verkennen we samen wat er speelt — in een eerste gesprek, zonder verwachtingen.

Maak kennis met Next Roots of bekijk hoe de begeleiding eruitziet.

Dit artikel is geïnspireerd op: Sieger, P., Brinkerink, J., Baù, M., Karlsson, J. & De Massis, A. (2026). Fly Solo, Then Return Home? Offspring's Entrepreneurship Experience and their Future As Family Business Successors. Journal of Management Studies.

Verder spreken wat past.  Zorgvuldig en stap voor stap.

Elke familie en generatie is anders. In een eerste gesprek verkennen we of en hoe een programma kan aansluiten bij de vragen die spelen.